Nấm da và ghẻ ở chó đều gây rụng lông và tổn thương da nhưng nguyên nhân hoàn toàn khác nhau. Nấm do vi nấm gây ra, thường ít ngứa và rụng lông thành mảng tròn. Ghẻ do ký sinh trùng đào hang dưới da, gây ngứa dữ dội và da dày sần sùi. Phân biệt đúng giúp tránh dùng sai thuốc và điều trị hiệu quả hơn.
ỗCún cưng của bạn đang gãi liên tục, rụng lông lỗ ch và da nổi mẩn đỏ? Bạn đang cầm trên tay tuýp thuốc trị ghẻ nhưng lại băn khoăn: “Liệu nó có bị nấm không nhỉ?”.
Đây là sự nhầm lẫn tai hại nhất của phần lớn chủ nuôi. Nấm và Ghẻ tuy có biểu hiện ngoài da khá giống nhau nhưng lại là hai “kẻ thù” khác hẳn nhau. Dùng thuốc nấm trị ghẻ (hoặc ngược lại) không những không khỏi mà còn khiến bệnh trầm trọng hơn.
Bài viết này sẽ cung cấp cho bạn bảng so sánh chi tiết và checklist nhận biết nhanh để phân biệt chính xác hai bệnh lý này ngay tại nhà.
1. Nấm da ở chó là gì?
Hiểu đơn giản, nấm da là tình trạng nhiễm trùng bề mặt da do các vi nấm ký sinh gây ra.
- Thủ phạm: Thường là các chủng nấm Microsporum, Trichophyton hoặc nấm men.
- Cơ chế: Nấm xâm nhập vào nang lông, ăn chất sừng (Keratin) và làm gãy sợi lông.
- Đặc điểm quan trọng: Bệnh này thường ít ngứa hơn so với ghẻ (trừ khi bị nhiễm trùng thêm). Dấu hiệu điển hình là lông rụng thành từng mảng tròn xoe như đồng xu (hắc lào) và rất dễ lây sang người.
2. Ghẻ ở chó là gì?
Khác với nấm, ghẻ là bệnh do ký sinh trùng (con ghẻ) gây ra. Có 2 loại phổ biến:
- Ghẻ Sarcoptes (Ghẻ lây): Do con cái ghẻ đào hang dưới da đẻ trứng. Loại này lây lan cực mạnh sang chó khác và người.
- Ghẻ Demodex (Xà mâu): Do sự suy giảm hệ miễn dịch khiến ký sinh trùng Demodex bùng phát.
Đặc điểm quan trọng: Ghẻ gây ra cơn ngứa dữ dội và điên cuồng. Chó sẽ cào cấu liên tục đến chảy máu, da dày lên, thâm đen và nhăn nheo như da voi.
3. Bảng phân biệt nấm da và fhẻ ở chó
Đây là bảng so sánh giúp bạn nhận diện nhanh chóng “kẻ thù” đang tấn công cún cưng:
| Tiêu chí | Nấm da | Ghẻ |
| Nguyên nhân | Vi nấm (Microsporum, Trichophyton) | Ký sinh trùng (Sarcoptes, Demodex) |
| Mức độ ngứa | Ít ngứa hoặc ngứa vừa phải | Rất ngứa (Ngứa điên cuồng) |
| Hình dạng rụng lông | Rụng thành mảng tròn, viền đỏ rõ rệt | Rụng loang lổ, lởm chởm không đều |
| Tình trạng da | Da khô, đóng vảy gàu trắng/vàng | Da dày, sần sùi, thâm đen, có mủ |
| Mùi cơ thể | Mùi ngai ngái hoặc hôi dầu | Mùi hôi tanh nồng nặc |
| Khả năng lây lan | Lây sang người (Hắc lào) | Ghẻ Sarcoptes có lây, Demodex không lây |
| Thuốc điều trị | Thuốc kháng nấm | Thuốc diệt ký sinh trùng |
4. Dấu hiệu nhận biết nhanh tại nhà
Hãy quan sát kỹ cún cưng và đánh dấu vào các ô sau:
- 🔲 Nghi ngờ Nấm da nếu:
- Lông rụng thành hình tròn đồng xu hoàn hảo.
- Da có vảy gàu trắng bay ra như bụi phấn.
- Chó chỉ gãi thỉnh thoảng, vẫn ăn ngủ bình thường.
Xem thêm bài viết dấu hiệu chó bị nấm da tại đây!
- 🔲 Nghi ngờ Ghẻ nếu:
- Chó gãi liên tục cả ngày lẫn đêm, cọ người vào tường.
- Vành tai dày lên, có vảy sừng cứng.
- Da vùng bụng, nách đỏ lòm hoặc thâm đen.
- Có mùi hôi thối bốc ra từ vết thương.
5. Nấm da và Ghẻ: Bệnh nào nguy hiểm hơn?
Theo bác sĩ thú y, cả hai đều không gây tử vong ngay lập tức nhưng đều để lại hậu quả nặng nề:
- Ghẻ: Nguy hiểm cho sức khỏe của chó hơn vì gây viêm da mủ thứ phát, nhiễm trùng máu và suy kiệt cơ thể do gãi nhiều.
- Nấm: Nguy hiểm cho cộng đồng hơn vì tính chất dai dẳng, khó chữa dứt điểm và khả năng lây lan sang trẻ em, người già trong gia đình.
6. Điều trị Nấm da và Ghẻ có giống nhau không?
Câu trả lời là KHÔNG. Đây là sai lầm chết người mà nhiều chủ nuôi mắc phải.
- Thuốc trị ghẻ (Diệt ký sinh trùng): Không có tác dụng diệt nấm.
- Thuốc trị nấm (Kháng nấm): Không thể giết chết con ghẻ nằm sâu dưới da.
👉 Cảnh báo: Tuyệt đối không dùng chung thuốc hoặc mua thuốc “trị bách bệnh” không rõ nguồn gốc. Việc dùng sai thuốc (ví dụ bôi Corticoid giảm ngứa của ghẻ cho nấm) sẽ khiến nấm bùng phát dữ dội hơn.
7. Khi nào cần đưa chó đi thú y?
Dù bạn đã tự chẩn đoán sơ bộ, nhưng hãy đưa bé đi khám ngay nếu:
- Bệnh không thuyên giảm sau 5-7 ngày tự chữa.
- Tổn thương da lan rộng quá nhanh.
- Chó con dưới 3 tháng tuổi hoặc chó già yếu.
- Nghi ngờ ghẻ Sarcoptes (vì cần tiêm/uống thuốc đặc trị liều cao).
8. Câu hỏi thường gặp (FAQ)
Hỏi: Nấm da ở chó có tự khỏi không?
Đáp: Trong thực tế điều trị lâm sàng, hầu hết là không. Nếu không điều trị, nấm sẽ lan ra toàn thân và lây cho người.
Hỏi: Ghẻ chó có lây sang người không?
Đáp: Ghẻ Sarcoptes có thể lây sang người gây ngứa tạm thời (nhưng cái ghẻ không sống lâu trên da người). Ghẻ Demodex thì không lây.
Hỏi: Làm sao phân biệt nhanh nhất?
Đáp: Hãy dựa vào mức độ ngứa.
- Nếu chó gãi “như điên” đến chảy máu →→ 90% là Ghẻ.
- Nếu chỉ rụng lông tròn mà ít gãi →→ 90% là Nấm.
Việc phân biệt nấm da và ghẻ ở chó là bước đầu tiên quan trọng nhất để cứu lấy làn da của thú cưng. Đừng vội vàng bôi thuốc khi chưa rõ nguyên nhân. Hãy quan sát thật kỹ, so sánh với các dấu hiệu trên hoặc tham khảo ý kiến bác sĩ thú y để có phác đồ điều trị chính xác nhất nhé!
